Mijn Jaar van de Mijnen

Uitgerekend vandaag dringt het echt tot me door. De zin van dit ‘Jaar van de Mijnen’. 50 jaar nadat Joop den Uyl de mijnsluiting in Limburg aankondigde, 75-duizend banen verloren gingen op een gebied van 20 bij 20 vierkante kilometer. Nu, vandaag, op 4 december word ik wijzer. De dag van Sint Barbara, de patroonheilige van de mijnwerkers. Ik kijk naar L1TV en word geraakt door het concert ter gelegenheid van dat Jaar van de Mijnen.

‘Alweer praten over koempels, alweer die mijnen, NOG een lezing of manifestatie???’ Eerlijk, ik was het wel eens zat, het afgelopen jaar. En ik zag het nut er niet echt van in.

Maar verstand komt met de jaren (of dagen).

Deze week sprak ik voor L1 uitgebreid met Frans Timmermans in Brussel, ambassadeur van het Jaar van de Mijnen. Hij benadrukte nog eens het belang, maar het drong nog niet echt door. Donderdag maakten we echter een thema-uitzending over het Jaar. Ik werd omringd door vele oud-koempels, in werkkleding, met lampjes. De persoonlijk verhalen, na afloop van de uitzending, waren eindeloos. De trots ook. Een herstelde trots, na een jaar van hernieuwde aandacht.

Boeken, theatervoorstellingen, films, documentaires, lezingen, debatten en veel herinneringen werden opgehaald. ‘Nog steeds heeft deze mijnhistorie grote invloed op het Limburg van nu.’

‘Wat is nu de waarde van dat Jaar geweest?’ Ik heb die vraag talloze keren gesteld, afgelopen jaar. Vandaag kan ik hem eindelijk zelf beantwoorden. Het antwoord, ingegeven door gevoel. Niet door boeken, lezingen of films. Maar door besef.

Ik denk aan opa, werkte ook in de mijn, bovengronds weliswaar. En ik stel me zijn gang naar de mijnen voor. Zijn borrels met koempels. Zijn trots op staatsmijnen. De verhalen van mijn moeder uit Heerlen, over Lange Jan en Wiel Knipa’s ode aan de 135 meter lange schoorsteen van de ON l.

En ik ben ook opgegroeid met de muziek van Carboon. Welke ouder had die plaat niet?

‘Good is mien landj en zoe zal t blieve, e sjtuk van mien hart, van mien leeve op ëëd’.

Vroeger vond ik dat een wat kitsche tekst.  Die gène heb ik het afgelopen jaar achter me gelaten. Dankzij al die activiteiten en gesprekken ontstond het besef van trots. Mijn eigen trots op de historie, op het dialect, op de regio.

Wat mij betreft hoeven we dan ook nu geen handje op te houden in Den Haag voor Rijksbanen, bedrijvigheid of een jeugdwerkeloosheidsplan…

Hebben we niet nodig. Met een stukje méér trots en iets meer bravoure gaat dat vanzelf. Het Jaar van de Mijnen, met alle 350 (!) activiteiten, met alle koempels en met een prachtig concert op deze avond bewijst dat.

Thank you, Jaar van de Mijnen, Gluck Auf!

Comments
Sander Kleikers

Leave a reply