‘Door de bank genomen’

‘Door de bank genomen’. Alleen de titel al. Op de bonnefooi ging ik naar de kassa van het Theater aan het Vrijthof om toch nog een laatste kaartje te bemachtigen voor het uitverkochte theaterstuk van De Verleiders.

‘Door de bank genomen’ is een bijna politiek manifest. De acteurs, onder wie de indrukwekkende Pierre Bokma, willen Nederland wakker schudden en aantonen dat het financiele systeem op de schop moet. Ik had mazzel. ‘Het is wel een hele slechte plek. Achterin op het balkon’, zei de kaartverkoper nog. Maar dat maakte me niet uit. Ik wilde dit stuk volgen, al was het vanaf de brandtrap.De grote zaal zat vol. Veel eminences grise, vermoedelijk uit het bankwezen. En veel jonge mannen, studenten economie of wellicht de nieuwe generatie hypotheekbemiddelaars.

George van Houts, de bedenker van het stuk en Pierre Bokma zaten even daarvoor bij mij aan tafel van AvondGasten op L1TV. Ik was helemaal in de ban van Bokma. Zoals hij Rijkman Groenink speelde in De Prooi, fenomenaal.Van Houts en Bokma spraken aan tafel vol vuur over geldcreatie. Dat geld door de commerciele banken wordt gecreeerd, dat rente de kanker van de economie is en dat wij burgers steevast worden ‘genaaid’. Dat naaien kwam even later letterlijk tot uiting in de openingsscene van het theaterstuk.In die scene spelen de vijf verleiders grote bankdirecteuren, die mijmeren over de tijden waarin ze nog ‘aanzien’ hadden.

Toen ze nog iedere serveerster, kamermeisje, secretaresse of ander jong ding moeiteloos en ordinair over de tafel konden gooien in de ‘boardroom’ van een verlaten financiele instelling. Over de orgies waarin plas- en poepsex niet werden geschuwd en bankbiljetten in het lichaam werden gestopt…De taal die De Verleiders bezigden om dat beeld te illustreren was zo ranzig en shockerend, dat ik weliswaar in m’n lach bijna stikte,maar veel oudere heren in mijn omgeving akelig stil werden. En dat maakte het dan weer nóg grappiger. Doel bereikt: de heren verleiders hadden onze volledige aandacht.Wat volgde was een cabaretesk en sterk geacteerd stuk over hoe een bank een simpele ondernemer volledig kapot kan maken.

Ik was onder de indruk van het spel, met een glansrol voor Pierre Bokma en Victor Low. En ik was blij dat ik erbij was geweest, een aanrader.Echter, na het applaus stonden de heren op een rij op de buhne. ‘Nog 4 dingen’, zei Van Houts, die ineens transformeerde van acteur naar financieel activist.

‘Praat hierover, denk hierover, doe er iets mee en teken onze petitie om geldcreatie door de banken in de Tweede Kamer op de agenda te krijgen’. En daar kreeg ik een naar gevoel van.Ik ging kijken naar ware kunstenaars. En kunstenaars mogen een boodschap overbrengen, zoals Youp dat deed met het levensbeschouwelijke ‘wat is de vraag’, in zijn oudejaarsconference.De oproep van Van Houts op TV in een talkshow kon ik waarderen. In een talkshow mag hij activist zijn. Maar niet op de planken.

Door zijn radicale speech en aandacht voor de petitie waande ik me ineens in een propaganda-campagne. En dat had voor mij niet gehoeven.Kunstenaars spreken mij het best aan met hun boodschap op het doek, in hun zang of acteerwerk. Niet na afloop van hun show in een extra pleidooi. Daar is, ‘door de bank genomen’, een toegift niet voor bedoeld.

Comments
Sander Kleikers

Leave a reply